สารสื่อประสาท
คืออะไร
ก่อนอื่นต้องเข้าใจก่อนว่า
การทำงานของระบบประสาทนั้น เริ่มต้นจากสมองนั้นคิดว่าเราจะทำอะไร
ก็จะมีคำสั่งออกมาจากสมองส่วนที่ทำหน้าที่นั้นๆ
แล้วคำสั่งนั้นก็ถูกส่งไปตามทาง เดินของสัญญาณประสาท เช่น ไขสันหลัง
เส้นประสาท และกล้ามเนื้อที่ต้องทำกิจกรรมนั้นๆ
ซึ่งการส่งสัญญาณประสาทนั้นบางส่วนก็มีการติดต่อกันจากจุดหนึ่งไปจุดหนึ่ง
แต่บางจุดก็ไม่มีการเชื่อมต่อโดยตรง เช่น ระหว่างเซลล์ประสาทกับเซลล์ประสาท
หรือจากปลายเส้นประสาทไปยังกล้ามเนื้อ ตรงจุดการเชื่อมต่อนี้เอง
ที่ต้องอาศัยสารสื่อประสาทเพื่อการเชื่อมโยงสัญ
ญาณประสาทระหว่างรอยต่อดังกล่าว
ให้การเดินทางของสัญญาณประสาทดังกล่าวครบวงจร
และเกิดการทำงานตามคำสั่งของสมองได้
ดังนั้นสารสื่อประสาท คือ
สารเคมีที่สร้างจากปลายเซลล์ประสาทหรือตัวเซลล์ประสาท
และหลั่งออกจากปลายประสาท เพื่อเป็นตัวนําสัญญาณประสาท (
Neurotransmission )
ผ่านรอยต่อระหว่างเซลล์ประสาท ที่เรียกว่า ไซแนปส์ (
Synapse ) หรือ ช่องว่างระหว่างเซลล์ประ
สาทกับเซลล์กล้ามเนื้อ หรือ ช่องว่างระหว่างเซลล์ประสาทกับเซลล์ประสาท
เพื่อให้วงจรการทำงานของระบบประสาทเกิดความสมบูรณ์
และเกิดการทำงานขึ้นได้อย่างมีประสิทธิภาพ
การสร้างและการทำงานของสารสื่อประสาทเกิดได้อย่างไร?
สารสื่อประสาทถูกสร้างขึ้นบริเวณปลายประสาท
หรือสร้างจากกระบวนการสังเคราะห์สารโปรตีนทั่วไป
จากนั้นจะถูกเก็บรักษาไว้ภายในกระเปาะที่ปลายประสาท
ที่มีถุงขนาดเล็กและไมโตคอนเดรีย (
Mitochondria, ชิ้นส่วนหนึ่งในเซลล์
มีหน้าที่เกี่ยวกับการสร้างพลังงานของเซลล์ ) สะสมอยู่เป็นจำนวนมาก
จากนั้นจะถูกส่งไปยังเดนไดรต์ ( Dendrite,
แขนงเซลล์ประสาท ) ของอีกเซลล์หนึ่ง
ซึ่งจะมีรอยต่อระหว่างเซลล์ประสาทที่เรียกว่า ไซแนปส์
โดยสารสื่อประสาทที่ถูกปล่อยเข้าสู่ช่องไซแนปส์ จะไปจับกับโปรตีนตัวรับ (
Receptor )
ที่เยื่อหุ้มเซลล์ประสาทหลังไซแนปส์ ทำให้เกิดการเคลื่อนที่ของไอออน (
ตัวพาสัญญาณประสาท ) ผ่านเยื่อหุ้มเซลล์
มีการเปลี่ยนแปลงความต่างศักย์ไฟฟ้าที่เดนไดรต์ของเซลล์ประสาทหลังไซแนปส์
และทำให้เกิดการส่งกระแสประสาทต่อไปเรื่อยๆ
จากจุดหนึ่งไปจุดหนึ่งจนครบวงจรของคำสั่งนั้นๆ
อ้างอิงจาก :
http://haamor.com/th/สารสื่อประสาท
|
